facebook

W artykule znajdziesz:

    Restrukturyzacja zobowiązań dłużnika

      12-10-2018

    Restrukturyzację zobowiązań dłużnika przeprowadza się w celu uniknięcia ogłoszenia upadłości dłużnika. Restrukturyzacja może polegać m.in. na wydłużeniu okresu spłaty zobowiązania, zawieszeniu konieczności spłaty rat lub też konsolidacji długów. Sprawdź kto może przeprowadzić postępowanie restrukturyzacyjne i jak może wpłynąć restrukturyzacja zobowiązań dłużnika na sytuację Twojej firmy.

    Restrukturyzacja zobowiązań dłużnika

    Na czym polega restrukturyzacja zobowiązań dłużnika?

    Warto zacząć od tego, że zasadniczo z restrukturyzacją zobowiązań mamy do czynienia, gdy wierzyciele zdecydują się na postępowanie upadłościowe z możliwością zawarcia układu. Po wyborze tego trybu postępowania, konieczne jest zaproponowanie sposobów restrukturyzacji zobowiązań.

    Restrukturyzacja zobowiązań dłużnika to szereg działań zmierzających do uniknięcia upadłości dłużnika, tak aby wierzyciele mogli odzyskać jak największą część swoich pieniędzy.

    W ramach restrukturyzacji zobowiązań dłużnika może dojść m.in. do rozłożenia spłaty zobowiązania na raty lub udzielenia kolejnego kredytu (na spłatę poprzednich zobowiązań). Wierzyciele mogą również zgodzić się na przewalutowanie długu i zmianę sposobu zabezpieczenia. W skrajnych przypadkach chodzi nawet do redukcji części zadłużenia.

    Wybór odpowiedniego sposobu restrukturyzacji zobowiązań dłużnika ma bardzo istotne znaczenie dla określenia faktycznych możliwości wykonania układu przez dłużnika.

    Aby postępowanie restrukturyzacyjne mogło zostać skutecznie przeprowadzone, dłużnik musi mieć zdolność do bieżącego zaspokajania kosztów postępowania oraz do regulowania zobowiązań, które powstały już po otwarciu postępowania. Niezbędne będzie również złożenie korzystnych propozycji restrukturyzacji dla wierzycieli. W interesie dłużnika jest przygotowanie takich propozycji, które zaspokoją oczekiwania wierzycieli i spotkają się z nich aprobatą. Dotyczy to w szczególności tej części wierzycieli, których głosy są niezbędne do podjęcia ważnej uchwały, zatwierdzającej układ.

    Kto może przeprowadzić postępowanie restrukturyzacyjne?

    Kwestię tę wprost reguluje ustawa Prawo Prawo Restrukturyzacyjne [Dz.U. 2015 poz. 978]. Zgodnie z art. 4 ust. 1 Prawa Restrukturyzacyjnego, postępowanie restrukturyzacyjne mogą przeprowadzić:

    • Przedsiębiorcy - w przepisów rozumieniu kodeksu cywilnego [Dz.U. 1964 nr 16 poz.93]
    • Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i spółki akcyjne nieprowadzące działalności gospodarczej;
    • Wspólnicy osobowych spółek handlowych, ponoszący odpowiedzialność za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem;
    • Wspólnicy spółki partnerskiej.
     

    Restrukturyzacja zobowiązań dłużnika - rodzaje postępowań

    Restrukturyzację przeprowadza się w następujących postępowaniach restrukturyzacyjnych:

    1. Postępowanie o zatwierdzenie układu. Do zawarcia układu dochodzi na zgromadzeniu wierzycieli, które zwołuje sąd. Dochodzi wówczas do zabezpieczenia majątku dłużnika poprzez zawieszenie egzekucji wierzytelności objętej układem, o ile egzekucja utrudniłaby lub uniemożliwiła jego zawarcie.
    2. Przyspieszone postępowanie układowe. W tym przypadku dłużnik może przystąpić do układu po sporządzeniu spisu wierzytelności w uproszczonym trybie. Tego typu postępowanie można przeprowadzić, jeśli suma wierzytelności spornych uprawniających do głosowania nad układem nie przekracza 15% sumy wierzytelności uprawniających do głosowania nad układem. Po otwarciu tego rodzaju postępowania, postępowanie egzekucyjne zawiesza się z mocy prawa.
    3. Postępowanie układowe. Tego rodzaju postępowanie będzie odpowiednie w przypadku przedsiębiorców, których łączna suma wierzytelności spornych uprawniających do głosowania nad układem przekracza 15% sumy wierzytelności sporych uprawniających do głosowania nad układem. Tacy przedsiębiorcy nie uzyskają zgody na przeprowadzenie postępowania o zatwierdzenie układu oraz przyspieszonego postępowania układowego, ponieważ nie spełniają wymogów.
    4. Postępowanie sanacyjne. Przeprowadzenie tego rodzaju postępowania ma na celu wywołanie dwóch skutków. Pierwszym z nich jest uniknięcie upadłości dłużnika w drodze zawarcia układu z wierzycielami. Drugim - „uzdrowienie” sytuacji gospodarczej dłużnika przy pomocy tzw. działań sanacyjnych na podstawie planu restrukturyzacyjnego. W postępowaniu sanacyjnym istnieje możliwość nie tylko restrukturyzacji zobowiązań. Można również skorzystać z innych możliwości, takich jak chociażby restrukturyzacja majątku, umów i zatrudnienia w firmie.

    Działania sanacyjne to takie, które zmierzają do „uzdrowienia” firmy i mają pomóc jej w odzyskaniu zdolności do spłaty zobowiązań. Ich celem jest przywrócenie firmie utraconej wydajności i sprawności przy jednoczesnej ochronie przed egzekucją.

    Jak wybrać rodzaj postępowania restrukturyzowanego?

    Wybór odpowiedniego rodzaju postępowania dla danej firmy może być trudnym zadaniem. Przede wszystkim, w tym celu, należy określić poziom spornych wierzytelności oraz uwzględnić zakres działań restrukturyzacyjnych. Niezbędna będzie szczegółowa analiza zobowiązań danego przedsiębiorstwa. Należy wziąć również pod uwagę potrzeby firmy i jej ogólną sytuację ekonomiczno- finansową. Ograniczenie w zakresie wyboru rodzaju postępowania stanowi ilość wierzytelności, które są sporne.

    Sporne wierzytelności to takie, w stosunku do których toczy się postępowanie sądowe, jak również takie, co do których istnienia występują spory.

    Jeżeli liczba spornych wierzytelności przekracza 15% wszystkich długów, pozostaje jedynie wybór pomiędzy postępowaniem układowym albo sanacyjnym.

    Wybór jednego z rodzajów postępowań restrukturyzacyjnych ma również wpływ na postępowanie zabezpieczające. W trakcie postępowania zabezpieczającego sąd może zabezpieczyć majątek dłużnika oraz powołać tymczasowego nadzorcę sądowego. Może też zawiesić postępowania egzekucyjne, które są już prowadzone, a także uchylić zajęcie rachunku bankowego dłużnika. Dodatkowo, postępowaniu sanacyjnym, sąd może ustanowić tymczasowego zarządcę, który zajmie się zabezpieczeniem majątku. Od wybranego rodzaju postępowania zależy również rola tzw. doradcy restrukturyzacyjnego.

    Czas i zakres ochrony przedsiębiorcy podczas restrukturyzacji w zależności od wybranego rodzaju postępowania

    Zakres ochrony przedsiębiorców jest zasadniczo zbliżony, niezależnie od rodzaju wybranego postępowania. Inny jest jednak moment obowiązywania ochrony.

    W przypadku wyboru postępowania o zatwierdzenie układu, momentem rozpoczęcia obowiązywania ochrony będzie dzień wydania przez sąd postanowienia o zatwierdzeniu układu. W tym dniu, o ile będzie to niezbędne dla prowadzenia przedsiębiorstwa, zawieszeniu ulegną postępowania egzekucyjne, które dotyczą zadłużenia objętego układem. Dłużnik może też zawnioskować o uchylenie zajęć dokonanych przed dniem wydania postanowienia.

    Po wydaniu przez sąd postanowienia o zatwierdzenie układu, wierzyciele, których wierzytelności są zabezpieczone hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską, mogą prowadzić egzekucję tylko z przedmiotu zabezpieczenia.

    W tym przypadku możliwe jest również złożenie wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do długów nieobjętych układem. Jeśli egzekucja została skierowania do przedmiotu zabezpieczenia, które jest niezbędne do prowadzenia przedsiębiorstwa, możliwe jest złożenie wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do długów nieobjętych układem

    Ponadto, od momentu wydania przez sąd postanowienia o zatwierdzenie układu, nie ma już możliwości wszczęcia postępowania o zabezpieczeniu roszczenia lub zarządzeniu zabezpieczenia roszczenia, które wynika z tych długów, które zostały już objęte z mocy prawa układem.

    W przypadku pozostałych rodzajów postępowań restrukturyzacyjnych - przyspieszonego układowego, układowego i sanacyjnego - moment obowiązywania ochrony rozpoczyna się wraz z otwarciem postępowania i postanowieniem sądu.

    Kiedy sąd umarza postępowanie restrukturyzacyjne?

    Sąd umarza postępowanie restrukturyzacyjne w wielu przypadkach. Art. 325 Prawa Restrukturyzacyjnego stanowi, że sąd robi to, gdy:

    • Prowadzenie postępowania zmierzałoby do pokrzywdzenia wierzycieli;
    • Dłużnik wniósł o umorzenie postępowania i zezwoliła na to rada wierzycieli;
    • Układ nie został przyjęty;
    • Uprawomocniło się postanowienie o ogłoszeniu upadłości dłużnika.

    Ponadto, sąd może umorzyć postępowanie restrukturyzacyjne, jeżeli z okoliczności sprawy, w szczególności z zachowania dłużnika, wynika, że układ nie zostanie wykonany. Fakultatywnie, sąd może również umorzyć postępowanie restrukturyzacyjne, jeżeli dłużnik nie wykonuje poleceń sędziego-komisarza i zezwoliła na to rada wierzycieli.

    W przypadku przyspieszonego postępowania układowego, sąd umarza postępowanie w przypadku stwierdzenia, że suma wierzytelności spornych uprawniających do głosowania nad układem przekracza 15% sumy wierzytelności uprawniających do głosowania nad układem, z uwzględnieniem art. 165 ust. 3 i 4 Prawa Restrukturyzacyjnego.

    W przypadku postępowania układowego albo postępowania sanacyjnego, sąd umarza je, gdy dłużnik utracił zdolność do bieżącego zaspokajania kosztów postępowania i zobowiązań powstałych po jego otwarciu oraz zobowiązań, które nie mogą zostać objęte układem.

    Zgodnie z domniemaniem zawartym w Prawie Restrukturyzacyjnym, przyjmuje się, że dłużnik utracił zdolność do zaspokajania zobowiązań, jeżeli opóźnienie w ich wykonywaniu przekracza trzydzieści dni.

    Sąd umarza również postępowanie sanacyjne, jeżeli nie istnieją realne możliwości przywrócenia dłużnikowi zdolności do wykonywania zobowiązań.

    Czy restrukturyzacja zobowiązań dłużnika może być korzystna dla wierzycieli?

    Restrukturyzacja zobowiązań dłużnika zasadniczo ma zmierzać do tego, aby jej przeprowadzenie było korzystne dla obydwu stron. Wierzyciele często nie widzą w niej jednak sensu i z góry zakładają, że pójście dłużnikowi na ustępstwa nie skończy się dobrze dla ich interesów.

    Warto pamiętać, że odpowiednio przygotowane i przemyślane propozycje układowe mogą znacznie przybliżyć zarówno dłużnika, jak i wierzyciela do osiągnięcia celu.

    Dla wierzyciela może być korzystne np. wyrażenie zgody na umorzenie części wierzytelności, przy jednoczesnym uzyskaniu gwarancji, że dłużnik terminowo zapłaci resztę. Stwarza to dla wierzyciela szansę odzyskania chociaż części pieniędzy. Uniemożliwienie dłużnikowi przeprowadzenia restrukturyzacji może doprowadzić do ogłoszenia upadłości i braku zaspokojenia wierzycieli.

    Wierzyciele powinni mieć świadomość, że uniemożliwienie dłużnikowi restrukturyzacji może doprowadzić w konsekwencji do ogłoszenia jego upadłości.

    Przykład:
    Pan Maciej, były właściciel firmy transportowej był dłużnikiem kilku innych firm transportowych. Wskutek problemów finansowych w swojej firmie, zmuszony był do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego. Złożył w nim kilka propozycji układowych swoim wierzycielom. Wierzyciele nie przystali na nie, nie podjęli również negocjacji z Panem Maciejem, zakładając, że postępowanie restrukturyzacyjne będzie dla nich niekorzystne. W konsekwencji Pan Maciej musiał ogłosić upadłość swojej firmy. Ostatecznie, wierzyciele uzyskali zaspokojenie swoich wierzytelności w stopniu znacznie mniejszym, niż gdyby zgodzili się na restrukturyzację zobowiązań.

     

    Restrukturyzacja zobowiązań dłużnika - 5 rzeczy, o których warto pamiętać

    Choć zagadnienia związane z prawem restrukturyzacyjnym są niezwykle skomplikowane, istnieje kilka rzeczy, o których każdy przedsiębiorca powinien pamiętać.

    1. Propozycje układowe stanowią wstęp do rozmów z wierzycielami na temat sposobów przeprowadzenia oddłużenia.
    2. W postępowaniu restrukturyzacyjnym sąd może zabezpieczyć majątek dłużnika.
    3. Sąd może zawiesić postępowania egzekucyjne w stosunku do wierzytelności objętych układem - na wniosek.
    4. W postępowaniu o zatwierdzenie układu momentem obowiązywania ochrony jest dzień wydania przez sąd postanowienia o zatwierdzeniu układu.
    5. W postępowaniach: układowym przyspieszonym, układowym i sanacyjnym momentem obowiązywania ochrony jest otwarcie postępowania.

    Problemy z dłużnikami? Wypróbuj Vindicat.pl

    Vindicat.pl to system do monitoringu wierzytelności oraz samodzielnej windykacji online. Przydaje się wszystkim przedsiębiorcom, którzy zmagają się z nierzetelnymi kontrahentami.

    System Vindicat.pl to rozwiązanie kompleksowe. Umożliwia regularne monitorowanie należności oraz odpowiednio szybkie podjęcie działań windykacyjnych.

    Aplikacja Vindicat.pl na bieżąco o czynnościach, które należy podjąć i wyjaśnia w jaki sposób to zrobić. Umożliwia również zaproszenie dłużnika do negocjacji online oraz wystawienie wierzytelności na giełdzie długów.

    Przedsiębiorcy zarejestrowani w systemie Vindicat.pl otrzymują dostęp do dokumentów i pism niezbędnych w trakcie windykacji. Wszystkie pisma są spersonalizowane i gotowe do użycia. Z systemu można wygenerować m.in. wezwania do zapłaty, pozwy i e-pozwy.

    System Vindicat.pl to nieoceniona pomoc przy prowadzeniu działań windykacyjnych w małych i średnich firmach. Regularne prowadzenie monitoringu wierzytelności oraz windykacji może zapobiec sytuacjom, w których jedynym rozwiązaniem będzie zgoda na restrukturyzację zobowiązań dłużnika. Windykację zawsze należy rozpoczynać odpowiednio wcześnie - najlepiej w wygodny sposób i z dowolnego miejsca, przy pomocy systemu Vindicat.pl.

    Restrukturyzacja zobowiązań dłużnika może być korzystna również dla wierzycieli

    Sytuacje, w których dłużnik nie płaci zawsze są stresujące i niekorzystne dla wierzycieli. Jeśli jednak sprawy zachodzą tak daleko, że nad dłużnikiem wisi widmo upadłości, warto rozważyć postępowanie upadłościowe z możliwością zawarcia układu. Możliwości dokonania restrukturyzacji zobowiązań dłużnika jest wiele i przy odrobinie dobrych chęci z obydwu stron, możliwe, że uda się wypracować satysfakcjonujący kompromis. W razie wątpliwości, pomocą służy Kancelaria Vindicat.

    Pytania i odpowiedzi:

    1. Po co dłużnik składa propozycje układowe?

    Propozycje układowe to niezbędny element, określający sposób restrukturyzacji zobowiązań. Są one wstępem do negocjacji z wierzycielami sposobu oddłużenia. Złożenie odpowiednich propozycji układowych nakreśla ramy negocjowanego kompromisu.

    2. Czy propozycje układowe zawsze składa dłużnik?

    Zasadniczo tak. Zgodnie jednak z art. 155 ust. 3 prawa restrukturyzacyjnego „propozycje układowe może również złożyć rada wierzycieli, nadzorca sądowy albo zarządca, albo wierzyciel lub wierzyciele mający łącznie więcej niż 30% sumy wierzytelności, z wyłączeniem określonych grup wierzycieli”.

    3. Czy propozycje, które złoży dłużnik na etapie składania wniosku o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego muszą być ostateczne?

    Nie. W trakcie trwania postępowania mogą być korygowane i zmieniane przez nadzorcę układu, nadzorcę sądowego lub zarządcę.

    4. Czy art. 156 Prawa Restrukturyzacyjnego wymienia wszystkie możliwe propozycje układowe i dłużnik nie może składać innych?

    Nie. Jest to katalog otwarty, a zatem zawiera jedynie katalog przykładowych propozycji układowych.

    5. Czy dla niektórych wierzycieli warunki restrukturyzacji mogą być bardziej korzystne niż dla innych?

    Zasadniczo nie. W restrukturyzacji obowiązuje zasada wynikająca z art. 162 ust. 1 Prawa Restrukturyzacyjnego, zgodnie z którą jej warunki „są jednakowe dla wszystkich wierzycieli, a jeżeli głosowanie nad układem przeprowadza się w grupach wierzycieli, jednakowe dla wierzycieli zaliczonych do tej samej grupy, chyba że wierzyciel wyraźnie zgodzi się na warunki mniej korzystne”.

    6. W jaki sposób odbywa się głosowanie wierzycieli nad układem?

    Odbywa się w ramach poszczególnych grup wierzycieli.

    7. Co zrobić, aby restrukturyzacja była skuteczna?

    Przede wszystkim należy pamiętać o tym, że nie jest to proces, który raz rozpoczęty samoczynnie potoczy się dalej - na każdym etapie wymaga on aktywnego działania dłużnika.

    Artykuł napisany pod redakcją: Marcin Setlak
    Załóż konto

    Oceń ten artykuł:

    Ocena: 5/5
    Głosowano: 7 razy.
    Twoja ocena: Brak

    Przeczytaj także

    Skutecznie odzyskuj długi
    Bądź na bieżąco!
    Polub nas na Facebooku!